Tag Archives: Bệnh ung thư phổi

Bệnh ung thư phổi cần phải được phát hiện sớm

Cứ mỗi một phút ở châu Á lại có một người bị giết chết bởi bệnh ung thư phổi. Trong phần lớn các trường hợp, bệnh đã được phát hiện quá muộn để có thể áp dụng các phương pháp điều trị hiệu quả.

Bệnh ung thư phổi là căn bệnh gây tử vong cao hàng đầu trong các căn bệnh ung thư ở cả nam và nữ giới. Hàng năm ở châu Á có khoảng 570 ngàn người bị giết chết bởi căn bệnh này. Có từ 60 đến 70% các trường hợp bệnh ung thư phổi được phát hiện ở các giai đoạn muộn của bệnh, vì vậy phần lớn các trường này đều không thể chữa trị được.

benh-ung-thu-phoi-can-phai-duoc-phat-hien-som

Các số liệu nghiên cứu về bệnh ung thư phổi đã cho biết : có dưới 50% những người mắc bệnh ung thư phổi đã phát triển có thể sống quá một năm, và chỉ có 15% bệnh nhân có cơ hội sống lâu hơn 5 năm kể từ khi bệnh được phát hiện ở những trường hợp bệnh đã phát triển.

Hút thuốc lá là nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh ung thư phổi. Trong những năm tới ở châu Á căn bệnh này sẽ ngày một trầm trọng thêm, bởi số lượng những người hút thuốc lá đang tiếp tục gia tăng không ngừng.

Các chuyên gia hẳn là đã lưu tâm đến nhiều phương cách để phát hiện sớm bệnh ung thư phổi, bao gồm sử dụng cả biện pháp tốt nhất là quét CT (computed tomography). Ở Mỹ, phương pháp quét CT để phát hiện bệnh ung thư phổi đang được thử nghiệm tại Viện ung thư Quốc gia và được cho là hiệu quả hơn biện pháp chụp X quang lồng ngực để phát hiện bệnh. Thế nhưng, phương pháp quét CT thì lại khó áp dụng cho những quốc gia đông dân, thu nhập thấp như ở châu Á.

Ở những quốc gia phương Tây, một năm có hơn 1 triệu trường hợp bệnh ung thư phổi được phát hiện mới, con số này bằng với ở chỉ riêng ở Trung Quốc vào 2015. Tổ chức Sức khoẻ Thế giới cảnh báo hút thuốc lá sẽ giết chết 2,2 triệu người Trung Quốc vào năm 2020.

Bên cạnh hút thuốc, việc tiếp xúc trực tiếp với các chất hoá học, bụi khoáng chất, bụi phóng xạ cũng là những mối nguy hiểm làm gia tăng căn bệnh ung thư phổi.

HOÀNG HOA
Theo Reuters, Tuổi trẻ

Sự phát triển và nguyên nhân bệnh ung thư phổi

Tôi nghe nói hút thuốc lá dẫn đến ung thư phổi, tuy nhiên người bạn tôi không hút thuốc cũng bị ung thư phổi. Xin quý báo cho biết những nguy cơ nào có thể gây ung thư phổi?

Nguyễn Văn Giang (Lạng Sơn)

nguy-co-dan-den-ung-thu-phoi

Ung thư phổi là bệnh do sự phát triển tế bào không kiểm soát được trong mô phổi. Bệnh thường gặp ở những người hút thuốc, gây ra gần 1.370.000 ca tử vong hàng năm trên thế giới. Người hút thuốc có nguy cơ bị ung thư phổi cao gấp 10 – 30 lần người không hút thuốc. Hút thuốc lá dưới mọi hình thức (cả thụ động- tức là người thường xuyên hít phải khói thuốc) khói thuốc và nhai thuốc lá là những yếu tố nguy cơ chính gây ung thư miệng, họng và phổi.

Ngoài ra còn có một số nguy cơ gây ung thư phổi như: Nguy cơ nghề nghiệp, nơi làm việc hoặc môi trường thường xuyên bị tiếp xúc hút thuốc lá thụ động, amiăng, thạch tín, tia xạ và một số hóa chất. Bụi và khói từ niken, crôm và các kim loại khác… trong một thời gian dài cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư phổi.

Yếu tố di truyền cũng có thể gây ung thư phổi. Nhiều nghiên cứu cho rằng, những người có người thân thế hệ thứ nhất (bố mẹ, anh, chị, em) bị ung thư phổi thường có nguy cơ mắc ung thư phổi cao hơn.

Bác sĩ Nguyễn Văn Linh

Theo SKDS

Phát hiện sớm ung thư phổi bằng xét nghiệm máu

Ung thư phổi là căn bệnh nguy hiểm, hàng năm cướp đi hàng triệu sinh mạng con người. Hiện nay, ung thư phổi không còn là bệnh chủ yếu ở nam giới mà tỉ lệ ung thư phổi ở phụ nữ và những người không hút thuốc lá đang tăng lên. Mới đây, các nhà khoa học Anh đã tìm ra phương pháp xét nghiệm mới để phát hiện sớm bệnh ung thư phổi.

Các nhà khoa học Anh vừa công bố một phát hiện mới, theo đó việc xét nghiệm máu đơn giản có thể giúp chẩn đoán các dấu hiệu ban đầu của bệnh ung thư phổi. Kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí “Proceedings of the National Academy of Sciences” của Mỹ ngày 16/10.

xet-nghiem-mau-co-the-phat-hien-som-ung-thu-phoi-1

Các nhà nghiên cứu thuộc trường Đại học York (Anh) cho biết đã tìm thấy một dạng biến thể của một protein có tên là Ciz1 tồn tại trong các bệnh ung thư phổi, thậm chí cả khi căn bệnh này mới ở giai đoạn đầu.

Protein Ciz1 liên quan tới việc phát triển tế bào. Các dạng biến thể của protein này tồn tại trong các tế bào ung thư, và một dạng đặc biệt thường thấy trong các bệnh ung thư phổi để từ đó có hướng điều trị. Điều đáng ngạc nhiên là bằng cách nào đó, biến thể Ciz1 này xâm nhập và tồn tại trong máu. Chính vì thế, chỉ cần phát hiện biến thể Ciz1 có trong máu hay không, bác sĩ sẽ dễ dàng khu biệt được những bệnh nhân có khối u nhỏ trong phổi, mà không cần phải làm sinh thiết hay phẫu thuật.

nguy-co-gay-ung-thu-phoi

Phát hiện mới đã mở ra phương pháp chẩn đoán ung thư phổi mới, đơn giản hơn nhiều so với các phương pháp chẩn đoán hiện tại.

Hiện kết quả nghiên cứu nói trên đang được các nhà khoa học ứng dụng trên thực tế để cho ra đời phương pháp xét nghiệm phù hợp với việc áp dụng tại các phòng thí nghiệm chẩn đoán bệnh tại các bệnh viện.

Theo SKDS

Nguyên nhân gây bệnh ung thư phổi

Hút thuốc lá được biết tới như là nguyên nhân hàng đầu của hầu hết các ca ung thư phổi. Nguy cơ mắc bệnh tăng theo số thuốc lá bạn hút, và càng cao ở những người bắt đầu hút từ khi còn trẻ. Thuốc lá đầu lọc và thuốc có lượng nhựa thấp có thể giảm bớt phần nào nguy cơ mắc bệnh, nhưng nguy cơ ở người hút vẫn cao hơn rất nhiều so với người không hút thuốc. Ung thư phổi chủ yếu ở nam giới, đặc biệt ở độ tuổi hơn 40, do nam giới hút thuốc nhiều hơn nữ giới. Tuy nhiên, do tỷ lệ nữ giới hút thuốc đang ngày càng tăng, tỷ lệ mắc ung thư phổi ở nữ cũng gia tăng đáng kể.

1003090132097248121

Nếu một người bỏ thuốc, nguy cơ mắc ung thư phổi sẽ giảm nhanh chóng và sau 15 năm người này sẽ có nguy cơ mắc bệnh bằng với người chưa bao giờ hút thuốc.

Hiện nay việc hít phải khói thuốc hay còn gọi là hút thuốc thụ động, cũng phần nào làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về phổi và ung thư phổi, mặc dù tỷ lệ mắc thấp hơn nhiều so với trường hợp tự bạn hút.

Hút cần sa cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi.

Mặc dù những người hút tẩu và xỳ gà có nguy cơ mắc ung thư phổi thấp hơn người hút thuốc là, nhưng tỷ lệ mắc ở họ vẫn cao hơn nhiều so với người không hút thuốc.

Ở một số gia đình, người hút thuốc sẽ có nguy cơ mắc ung thư phổi nhiều hơn kết hợp với việc thừa hưởng gen lỗi.

Những người có thời gian dài tiếp xúc hoặc tiếp xúc trực tiếp với chất amiăng sẽ có nguy cơ mắc ung thư cao, đặc biệt là nếu người đó lại hút thuốc là. Chất amiăng và khói thuốc tương tác làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Có rất nhiều người phải tiếp xúc với amiăng trong thời gian lao động của họ. Việc giảm bớt nồng độ tiếp xúc sẽ giúp giảm nhẹ nguy cơ mắc bệnh , so với nguy cơ từ việc hút thuốc lá; tiếp xúc nhiều với chất này sẽ dẫn tới nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi rất cao. Việc tiếp xúc với chất amiăng cũng làm tăng nguy cơ mắc loại ung thư U trung biểu mô, một loại ung thư tại màng bao bọc quanh phổi.

Một số loại khí phóng xạ tự nhiên thoát khỏi lòng đất cũng có khả năng gây bệnh. Hiện nay người ta cũng cho rằng, nếu loại khí này tập trung ở nồng độ cao sẽ gây bệnh ung thư phổi.

Việc tiếp xúc với một số hoá chất và các chất như Urani, Crom và Niken có thể gây ung thư phổi, nhưng rất hiếm.

Người ta cũng cho rằng ô nhiễm không khí có thể gây ra ung thư phổi nhưng điều này rất khó chứng minh.

Ung thư phổi là bệnh không lây và không thể lây truyền sang những người khác

Nguồn: cancerbacup

Thông tin chung về ung thư phổi

Hai lá phổi

Khi bạn hít thở, không khí sẽ đi qua mũi hoặc mồm, qua khí quản và phân thành hai nhánh (hai đường dẫn khí), mỗi đường dẫn vào một lá phổi. Khu vực này được gọi là phế quản trái và phải, hai bên phế quản lại chia thành các nhánh cuống phổi nhỏ giúp dẫn khí vào đấy lá phổi. Tại cuối mỗi cuống phổi nhỏ là hàng triệu túi khí gọi là túi phổi. Tại các túi phổi này, ô-xy được hấp thụ vào máu đi nuôi dưỡng cơ thể.

phoiut

Khí CO2 là khí độc cần loại bỏ khỏi cơ thể. Khí này lại được truyền từ máu vào các túi phổi và theo nhịp thở tống ra ngoài cơ thể.

Lá phổi phải có 3 khu chính (3 thuỳ phổi ) và phổi trái có 2 thuỳ phổi. Rất nhiều bệnh ung thư phổi bắt nguồn từ các tế bào lớp lót phế quản và được gọi là ung thư  biểu mô phế quản  hay ung thư biểu mô cuống phổi.

Ung thư là gì?

Các thông tin về căn bệnh ung thư, các loại ung thư phổ biến và tiến triển bệnh có tại mục Kiến thức căn bản: Bệnh Ung thư

CÁC LOẠI UNG THƯ PHỔI

Ung thư phổi nguyên phát

Có hai loại ung thư phổi nguyên phát:  tế bào nhỏ (small cell ) và (tế bào lớn) non-small cell. Hai loại này có các phác đồ điều trị khác nhau.

Ung thư tế bào nhỏ (Small cell lung cancer)  đôi khi còn được gọi là ung thư biểu mô “tế bào yến mạch” vì tế bào của nó trông rất giống cây yến mạch.

Có ba loại  ung thư tế bào lớn (non-small cell lung cancer) chính.

Ung thư biểu mô tế bào có vảy  là loại ung thư phổi phổ biến nhất. Nó phát sinh từ các tế bào trong lớp lót của đường dẫn khí.

Ung thư biểu mô u tuyến  phát sinh từ các tế bào sản sinh dịch nhầy dọc theo đường dẫn khí

Ung thư biểu mô tế bào lớn , tên gọi như vậy vì khi nhìn qua kính hiển vi trông chúng như những hình tròn, lớn.

Khoảng 1/5 số ung thư phổi là loại tế bào nhỏ, còn lại là loại tế bào lớn. Có một loại ung thư ít gặp gây tác động lên màng phổi mang tên ung thư màng phổi (trung biểu mô). Đây là tế bào ung thư phát triển trên màng phổi và là lớp lót ở phía trong lồng ngực. Loại này thường gặp ở những bệnh nhân đã từng tiếp xúc với amiăng. Mesothelioma  (Ung thư trung biểu mô) không được nêu ở đây, nhưng nếu có điều kiện, chúng tôi sẽ mở riêng một phần cho loại ung thư này.

Nguồn: cancerbacup

Bệnh ung thư phổi

Hai lá phổi hình nón xốp là một bộ phận của hệ thống hô hấp. Lá phổi phải chia làm 3 phần, được gọi là các thuỳ. Nó lớn hơn lá phổi bên trái một chút. Lá phổi trái chỉ có hai thuỳ. Khi hít vào, phổi lấy oxy- là một chất mà tế bào cần cho sự sống và thực hiện những chức năng bình thường. Khi thở ra, phổi thải khí cácbonic- là chất thải của các tế bào trong cơ thể.

utphoi

Ung thư phổi được chia làm hai loại chính: ung thư phổi tế bào nhỏ và ung thư phổi không phải tế bào nhỏ, tuỳ thuộc vào hình dạng tế bào dưới kính hiển vi. Mỗi loại ung thư phát triển và lan theo những cách khác nhau và được điều trị khác nhau.

Ung thư phổi không phải tế bào nhỏ thường gặp hơn ung thư  phổi tế bào nhỏ (khoảng 80%) và nó thường phát triển và lan chậm hơn. Có ba loại ung thư  không phải tế bào nhỏ chủ yếu. Chúng được đặt tên theo týp tế bào từ đó ung thư phát triển: ung thư biểu mô tế bào vẩy (còn được gọi là ung thư dạng biểu bì), ung thư biểu mô tuyến và ung thư biểu mô tế bào lớn.

Ung thư phổi tế bào nhỏ ít gặp hơn ung thư phổi không phải tế bào nhỏ. Loại ung thư này phát triển nhanh hơn và hay lan sang các bộ phận khác trong cơ thể hơn.

Những ai có nguy cơ ung thư phổi?

Các nhà nghiên cứu đã tìm ra một vài nguyên nhân dẫn đến ung thư phổi hầu hết là có liên quan tới việc sử dụng thuốc lá.

Thuốc lá: Hút thuốc lá là nguyên nhân gây ung thư phổi. Các chất độc hại, được gọi là những tác nhân gây ung thư, có trong thuốc lá làm tổn hại tới các tế bào ở trong phổi. Dần dần, những tế bào này có thể trở thành ung thư. Sác xuất một người hút thuốc bị ung thư phổi phụ thuộc vào độ tuổi bắt đầu hút thuốc, thời gian hút thuốc, lượng thuốc lá hút trong một ngày và mức độ hít khói thuốc. Ngừng hút thuốc lá có thể làm giảm đáng kể nguy cơ ung thư phổi.

Xì gà và thuốc lá tẩu: Những người hút xì gà và hút thuốc lá tẩu có nguy cơ mắc ung thư cao hơn những người không hút thuốc. Số năm hút thuốc, số lượng xì gà và thuốc lá tẩu hút mỗi ngày, mức độ hít khói thuốc đều ảnh hưởng đến nguy cơ bị ung thư phổi. Thậm chí những người hút xì gà và thuốc lá tẩu không hít khói thuốc  cũng có nguy cơ mắc ung thư phổi, ung thư miệng và các loại ung thư khác cao hơn.

Khói thuốc lá trong môi trường: Nguy cơ bị ung thư phổi tăng lên khi có phơi nhiễm với khói thuốc trong môi trường. Tiếp xúc với khói thuốc trong môi trường, hay khói thuốc gián tiếp được gọi là hút thuốc  không tự nguyện hay hút thuốc lá thụ động.

Radon: Radon là một chất khí phóng xạ không màu, không mùi vị và không nhìn thấy bằng mắt thường trong tự nhiên có trong sỏi và đá. Nó có thể làm tổn hại tới phổi và từ đó có thể dẫn đến ung thư phổi. Những người làm việc trong hầm mỏ có thể tiếp xúc với khí radon và ở một số vùng ở Mĩ người ta còn tìm thấy khí radon ở trong các ngôi nhà. Hút thuốc lá còn làm nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi tăng lên cao hơn ở những người đã có nguy cơ mắc căn bệnh này do tiếp xúc với khí radon. Một bộ dụng cụ có bán ở các cửa hàng kim khí cho phép những người chủ gia đình đo mức độ khí radon trong nhà của họ. Kiểm tra mức độ khí radon trong nhà là một công việc tương đối dễ dàng và ít tốn kém. Một khi vấn đề về khí radon đã được xử lý thì sự đe doạ của nó sẽ biến mất mãi mãi.

Amiăng: Amiăng là tên gọi của một nhóm các chất khoáng, có trong tự nhiên dưới dạng sợi và được sử dụng trong một số ngành công nghiệp. Sợi amiăng có thể dễ dàng bị đứt đoạn thành các hạt nhỏ bay lơ lửng trong không khí và dính vào quần áo. Khi hít phải những hạt này chúng sẽ cư trú ở phổi, làm tổn hại tới tế bào và tăng nguy cơ ung thư phổi. Theo kết quả của các nghiên cứu những công nhân phải tiếp xúc với một lượng lớn chất amiăng có nguy cơ mắc ung thư phổi cao hơn gấp 3-4 lần so với những công nhân không phải tiếp xúc với chất này. Sự tiếp xúc này đã được thấy trong các ngành như đóng tàu, khai thác và sản xuất amiăng, sản xuất vật liệu cách điện và sửa chữa phanh. Nguy cơ mắc ung thư phổi ở những công nhân phải tiếp xúc với chất amiăng và hút thuốc còn cao hơn nữa. Những công nhân phải tiếp xúc với amiăng nên sử dụng những thiết bị bảo hộ lao động và tuân thủ những quy định về thực hành và an toàn lao động.

Ô nhiễm: Các nhà nghiên cứu đã tìm ra mối liên hệ giữa bệnh ung thư phổi và sự phơi nhiễm với một số chất gây ô nhiễm không khí nhất định, ví dụ như  các sản phẩm phụ sinh ra trong quá trình đốt dầu diesel và những nhiên liệu hoá thạch khác. Tuy nhiên, mối quan hệ này vẫn chưa được xác định một cách rõ ràng và vẫn đang được tiếp tục nghiên cứu.

Các bệnh phổi: Một số bệnh phổi nhất định như  bệnh lao làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi. Ung thư phổi có xu hướng phát triển ở những vùng phổi bị sẹo do bệnh lao gây ra.

Tiền sử bản thân: Một người đã mắc ung thư phổi một lần có nguy cơ mắc ung thư phổi lần hai cao hơn so với một người chưa bao giờ mắc bệnh ung thư phổi. Bỏ hút thuốc sau khi được chẩn đoán ung thư phổi có thể ngăn ngừa nguy cơ bị ung thư  phổi lần hai.

Các nhà nghiên cứu vẫn tiếp tục tìm hiểu những nguyên nhân gây bệnh ung thư phổi và tìm kiếm những cách thức để phòng chống căn bệnh này. Chúng ta đã biết rằng cách tốt nhất để phòng chống ung thư phổi là bỏ hút thuóc lá (Hoặc đừng bao giờ hút). Càng bỏ hút thuốc lá sớm thì càng tốt. Thậm chí nếu bạn đã hút thuóc lá trong nhiều năm thì việc bỏ hút thuốc cũng vẫn không bao giờ là quá muộn.

Triệu chứng

Những dấu hiệu và triệu chứng thường gặp của bệnh ung thư phổi gồm có:

  • Ho không khỏi và ngày càng nặng hơn
  • Thường xuyên thấy đau ngực
  • Ho ra máu
  • Khó thở, ngạt mũi, khàn giọng
  • Viêm phổi và viêm phế quản tái đi tái lại
  • Phù nề vùng mặt và cổ
  • Mất cảm giác ngon miệng hoặc giảm cân
  • Mệt mỏi

Những triệu chứng này có thể do ung thư phổi gây ra hoặc cũng có thể do các bệnh lý khác gây ra. Ðiều quan trọng là phải đến bác sĩ khám bệnh.

Chẩn đoán ung thư phổi

Ðể tìm ra nguyên nhân gây ra những triệu chứng, bác sĩ phải xem xét tiền sử của người bệnh, tiền sử hút thuốc, tiếp xúc với các chất ở môi trường tự nhiên và môi trường lao động, tiền sử ung thư của gia đình. Bác sĩ khám bệnh và có thể cho chụp X quang lồng ngực và làm các xét nghiệm khác. Nếu nghi ngờ ung thư phổi thì xét nghiệm tế bào trong đờm (quan sát dưới kính hiển vi những tế bào lấy từ mẫu dịch nhầy ở phổi khi ho) là một xét nghiệm đơn giản mà có thể có ích cho việc phát hiện ra bệnh ung thư. Ðể chẩn đoán xác định ung thư  phổi, bác sĩ phải nghiên cứu mô phổi. Sinh thiết — việc lấy một mẫu mô nhỏ ở phổi để chuyên gia mô bệnh học quan sát dưới kính hiển vi– có thể cho biết một người có bị ung thư hay không. Một số thủ thuật được thực hiện để có thể lấy được mẫu bệnh phẩm này:

  • Nội soi phế quản. Bác sĩ đưa một ống soi phế quản (một ống nhỏ  có nguồn sáng) vào miệng hoặc mũi và luồn xuống khí quản để quan sát các đường hô hấp. Qua ống này bác sĩ  có thể lấy các mẫu tế bào hoặc mẫu mô nhỏ.
  • Chọc hút bằng kim. Một mũi kim được đâm xuyên qua thành ngực vào khối u để lấy mẫu mô.
  • Chọc dịch màng phổi.  Dùng kim lấy mẫu dịch bao quanh phổi để tìm tế bào ung thư.
  • Mở lồng ngực. Ðôi khi cần phải tiến hành phẫu thuật mở lồng ngực để chẩn đoán ung thư phổi. Ðây là một đại phẫu thuật được thực hiện ở bệnh viện.

Theo: Vietpharm.